Journal of Heroic Literature

Journal of Heroic Literature

Investigating the Ideological Connection between Royal splendor and Heroic Splendor in Shahname of Ferdowsi

Document Type : Original Article

Authors
1 Master's degree in Persian Language and Literature, Ferdowsi University of Mashhad
2 PhD in Persian Language and Literature, Ferdowsi University of Mashhad, Member of the Persian Language and Literature Department, Khayyam University of Mashhad
http://doi.org/10.22034/heroic.2025.3.4.01
Abstract
The word splendor means glory, radiance and divine approval. It has different types like divine splendor, royal splendor, common splendor, priest splendor, heroic splendor and Iranian splendor.
One of the most important types of splendor is royal splendor which is a requirement for the reign of kings. Beside glorious kings, there have always been famous heroes who serve the king and benefit from his support. In this paper, royal and heroic splendors have been studied and, in fact, royal splendor confirms and strengthen heroic splendor. It means that as long as the hero serves the king he owns splendor but when he stays away from the king he is deprived of splendor since heroic splendor lies upon the approval and confirmation of royal splendor and is directly connected to it.
Keywords

  1. - آموزگار، ژاله. (1374)، «فرّه این نیروی جادویی و آسمانی»، کلک، شمارۀ 70 -68، صص 41 ـ32.
  2. - ________(1386)، زبان، فرّهنگ، اسطوره، تهران: معین.
  3. -_________ (1388)، تاریخ اساطیری ایران، چاپ یازدهم، تهران: سمت.
  4. - اکبری مفاخر، آرش. (1392)، درآمدی بر اهریمن‌شناسی ایرانی، چاپ دوم، تهران: ترفند.
  5. - انجوی‌شیرازی، ابوالقاسم. (1363)، فردوسی­نامه (مردم و شاهنامه)، چاپ دوم، تهران: علمی.
  6. - بلعمی، محمد­بن­محمد. (1390)، تاریخ بلعمی (ترجمة تاریخ طبری)، به کوشش محمدجواد مشکور، تهران: دنیای کتاب.
  7. - بویس، مری. (1374)، تاریخ کیش زرتشت، ترجمۀ همایون صنعتی­زاده، تهران: توس.
  8. - بهار، مهرداد. (1381)، پژوهشی در اساطیر ایران، چاپچهارم، تهران: آگاه.
  9. - پورداوود، ابراهیم. (1347)، یشت‌‌ها، به کوشش بهرام فرّه‌وشی، تهران: دانشگاه تهران.
  10. - پیرنظر، ناهید. (1382)، «مقایسۀ فرّه ایزدی با التفات الهی در ادبیات فارسی یهود»، مجلۀ ایران‌شناسی، سال 15، صص 124 ـ112.
  11. - تبریزی شهروی، زهرا. (1392)، «فر و شاهان و پهلوانان ایرانی فرّه­مند»، فصلنامۀ علمی پژوهشی زبان و ادب فارسی، شمارۀ 15، صص: 126 -109.
  12. - ثروتیان، بهروز. (1350)، بررسی فر در شاهنامۀ فردوسی، تبریز: کمیتۀ استادان.
  13. - حمیدیان، سعید. (1372)، درآمدی بر اندیشه و هنر فردوسی، تهران: مرکز.
  14. - خالقی‌مطلق، جلال. (1389). یادداشت‌های شاهنامه. تهران: مرکز دایرة‌المعارف بزرگ اسلامی.
  15. -____________ (1390 پ)، «شاهنامة فردوسی»،  فردوسی و شاهنامه‌سرایی، تهران: فرّهنگستان زبان و ادب فارسی، چاپ اول، صص 280 -158.
  16. - دینوری، ابوحنیفه احمد‌­بن­داود. (1371)، اخبار الطوال، ترجمة محمود مهدوی‌دامغانی، چاپ چهارم، تهران: نی.
  17. - دوستخواه، جلیل. (1380)، حماسۀ ایران یادمانی از فراسوی هزاره­ها، تهران: آگه.
  18. - دیویدسن، الگا. (1378)، شاعر و پهلوان در شاهنامه، ترجمة فرّهاد عطایی، تهران: تاریخ ایران.
  19. - راشد محصل، محمدرضا. (1389)، دینکرد هفتم، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرّهنگی.
  20. - رستگارفسایی، منصور. (1383)، پیکرگردانی در اساطیر، تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرّهنگی.   - رضایی‌کلاته میرحسن، محدثه‌السادات. (1394)، «بررسی پیوند معنای بخت و فرّه براساس شاهنامۀ فردوسی»، دومین کنگرۀ بین‌المللی زبان و ادبیات فارسی دانشگاه شهید بهشتی تهران.
  21. - رضی، هاشم. (1379)، حکمت خسروانی (حکمت اشراق و عرفان از زرتشت تا سهروردی)، تهران: بهجت.
  22. - _________ (1381)، دانشنامة ایران باستان (عصر اوستایی تا پایان دوران اسلامی)، جلد دوم، تهران: سخن.
  23. - زرشناس، زهره. (1380)، «دگرگونی مفهوم فر در نوشته‌های سغدی»، علوم انسانی فرّهنگ پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرّهنگی، شمارۀ 38 ـ37، صص 404 ـ389.
  24. - سرّامی، قدمعلی. (1383)، از رنگ گل تار رنج خار، تهران: علمی و فرّهنگی.
  25. - سودآور، ابوالعلاء. (1383)، فرّ ایزدی در آیین پادشاهی ایران باستان، ایالات متحدۀ آمریکا: نشر میرک.
  26. - سهروردی، شهاب‌الدین یحیی. (1388)، مجموعه مصنفات شیخ اشراق، تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرّهنگی.
  27. - شریفی، محمد. (1387)، فرّهنگ ادبیات فارسی، تهران: نشر نو، انتشارات معین.
  28. - شهبازی، علیرضا شاپور. (1389)، تاریخ ساسانیان: ترجمة بخش ساسانیان از کتاب تاریخ طبری و مقایسۀ آن با تاریخ بلعمی، تهران: نشر دانشگاهی.
  29. - شهبازی، علیرضا شاپور و شهرام جلیلیان. (1391)، جستاری دربارة یک نماد هخامنشی فروهر، اهوره‌مزدا یا خورنه؟، چاپ دوم، اهواز: نشر و پژوهش شیرازه.
  30. - صدیقیان، مهین­دخت. (1375)، فرّهنگ اساطیری حماسی ایران به روایت منابع بعد از اسلام، تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرّهنگی.
  31. - صفا، ذبیح‌الله. (1346)، آیین ‌شاهنشاهی ایران، تهران: دانشگاه تهران.
  32. - طاووسی، محمود و علی­محمد زمانی. (1378)، «فرّه ایزدی و بازتولید آن در اندیشۀ ایران پس از اسلام»، مجلۀ مطالعات ایرانی مرکز تحقیقات فرّهنگ و زبان­های ایران دانشگاه شهید باهنر کرمان، سال سوم، ش5، صص 64 -41.
  33. - فردوسی، ابوالقاسم. (1389)، شاهنامه، به کوشش جلال خالقی‌مطلق و همکاران (ج 8 -1)، چاپ سوم، تهران: مرکز دایرة‌المعارف بزرگ اسلامی.
  34. - قائمی، فرزاد. (1390)، «تحلیل انسان‌شناختی اسطورة فر و کارکردهای آن در شاهنامة فردوسی و اساطیر ایران»، جستارهای ادبی، سال 44، شمارة 3، صص: 148 ـ113.
  35. - کریستن­سن، آرتور ­امانوئل. (1350)، کارنامۀ شاهان، ترجمة باقر امیرخانی و بهمن سرکاراتی، تبریز: کمیتۀ استادان.
  36. - مؤذن‌جامی، محمدمهدی. (1379)،  ادب پهلوانی: مطالعه­ای در تاریخ ادب دیرینة ایرانی از زرتشت تا اشکانیان، تهران: قطره.
  37. - محمدی، ذکرالله و محمد بیطرفان. (1391)، «انتقال و تحول اندیشۀ سیاسی فرّه ایزدی از ایران باستان به ایران اسلامی»، سخن تاریخ، سال ششم، شمارۀ 16، صص: 36 -3.
  38. - معین، محمد. (1384)، مزدیسنا و ادب پارسی، چاپ چهارم، تهران: دانشگاه تهران.
  39. - موله، ماریان. (1372)، ایران باستان، ترجمة ژاله آموزگار، تهران: دانشگاه تهران.
  40. - نولدکه، تئودور. (1358)، تاریخ ایرانیان و عرب­ها در زمان ساسانیان، ترجمة عباس زریاب، تهران: انجمن آثار ملی.
  41.  
  42. - Bailey. H. w. (1971). Zoroastrian problems in the Ninth century Books. Oxford. The clanendon pree.
  43. - Bartholomae. Christian. (1904). Altiranisches worterbuch. Strassburg. Verlag von karl J- trubner.
  44. - Gnoli. Cherardo. (1999). "farr". Encyclopadia Iranica. New York. volume IX, pp 1- 50.
  45. - Mackenzie. D. N. (1971). A concise Pahlavi dictionary. London oxford university Press. Newyork Torento.