ادیسۀ هومر یکی از داستان­های حماسی منظوم جهان است که از دیدگاه­های مختلفی قابل نقد و بررسی می­باشد. در رهگذر نقد ادبی، با بررسی روان­شناسانه و کیمیاگرانه­ی ادیسه، جنبه­های مبهم و ناشناختۀ این اثر حماسی کشف و روشن خواهد شد. ادیسۀ هومر شرح داستان اولیس، قهرمان یونانی است که می­خواهد از جنگ تروا به خانه و سرزمین خود بازگردد ولی و در راه بازگشت درگیر ماجراهای بسیاری می‌شود و خطرات و تجربیات متعددی را از سر می‌گذراند. ادیسه، سفر به ناخودآگاه روان اولیس و کشف محتویات و جنبه­های پیدا و پنهان، آن است. ما در این پژوهش بر آنیم تا سفر اسرارآمیز و فرایند فردیتِ اولیس قهرمان ادیسه را بر اساس تحلیل روان­شناسانه­ و کیمیاگرانه­ی یونگ مورد بررسی قرار بدهیم. فرایند فردیت زمانی رخ می­دهد که در جریان رشد و تعالی شخصیّت، مرکز شخصیّت از خودآگاه به قسمتی میان خودآگاه و ناخودآگاه منتقل می­شود، و شخص سعی می­کند از مجهولات زندگی معنوی خود پرده بردارد و زندگی را متعادل و پایدار سازد. بنابراین اولیس باید مسیری پر پیچ و خم و دشوار را طی کند و در این سفر اسرارآمیز، با کهن الگوهای ناخودآگاهش روبه­رو شود و با آن­ها آشنا شود. تا به هدف غایی و تمامیت دست یابد. از آن جایی که بین کهن­الگوهای یونگ و تفکّر کیمیاگری رابطۀ نزدیکی وجود دارد شخصیت اولیس را می­توان به کیمیاگری توصیف کرد که در پی فرایند فردیت بخش­های پست و حقیر وجودش را به امری والاتر چون طلا می­رساند، یعنی به وحدت اضدادِ وجود، که رسیدن به تمامیت و خود است.