ادبیات پهلوانی

ادبیات پهلوانی

بررسی و تحلیل نمود مراسم آشناسازی در برزونامه بر پایه نظریه میرچا الیاده

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانش آموخته دکتری زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه اصفهان
2 استاد زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه اصفهان
چکیده
مراسم پاگشایی یا آیین رازآموزی که در زیر مجموعه الگوی اسطوره قهرمان قرار می­ گیرد. در بردارنده مجموعه ­ای از آیین­ ها و فنون است که هدف غایی آن آشنا ساختن انسان با امر قدسی و موجودات برتر است. یکی از این مراسم و آیین­ ها­، آشناسازی سن ­بلوغ در میان اقوام مختلف است که در زیر­ساخت­، دارای ساختاری مشابه و یکسان است­، ساختاری که بر مبنای آن میرچا الیاده الگوی جهان شمول را برای آشناسازی سن بلوغ در میان آیین­ ها، مناسک و سایر متون ارائه می­ دهد. از این دیدگاه به نظر می­ رسد داستان حماسی برزونامه، اثر عطاء بن یعقوب ناکوک رازی، از لحاظ زیرساخت و پیرنگ روایی، روایتگر مراسم آشناسازی سن بلوغ باشد­. بدین ­گونه که برزو­، نوآموز این حماسه­، با پشت سر گذاشتن موفقیت ­آمیز آیین­ های آشناسازی سن­بلوغ، در میان طبقه جنگاوران پذیرفته می ­شود.
کلیدواژه‌ها

  1. - الیاده، میرچا. (1368)، آیین­ها و نمادهای آشناسازی، رازهای زادن و دوبارۀ زادن، ترجمة نصرالله زنگوئی، تهران: آگاه.
  2. - کوسج، شمس­الدین محمد. (1387)، برزونامه (بخش کهن)، تصحیح اکبر نحوی، تهران: میراث مکتوب.
  3. - ناکوک، عطاء‌بن‌یعقوب. (1384)، حماسة برزونامه، به کوشش علی محمدی، همدان: انتشارات دانشگاه بوعلی سینا.
  4. - عطایی‌رازی، عطاء‌بن‌یعقوب. (1382)، برزونامه، محمد دبیر­سیاقی، تهران: انجمن آثار و مفاخر فرهنگی.
  5. - کمبل، جوزف. (1389)، قهرمان هزارچهره، ترجمة شادی خسرو پناه، چاپ چهارم، مشهد: گل آفتاب.
  6. - ________ (1391)، قدرت اسطوره، ترجمة عباس مخبر، چاپ هفتم، تهران: مرکز.
  7. - کوپ، لارنس. (1384)، اسطوره، ترجمة محمد دهقانی، تهران: علمی فرهنگی.
  8. - گرین، ویلفرد و همکاران. (1385)، مبانی نقد ادبی، ترجمة فرزانه طاهری، چاپ چهارم، تهران: نیلوفر.
  9. - معقولی، نادیا و همکاران. (1391)، «مطالعۀ تطبیقی کهن­الگوی سفر قهرمان در محتوای ادبی و سینمایی»، دوفصلنامۀ علمی پژوهشی نشریۀ مطالعات تطبیقی هنر، سال دوم، شمارۀ سوم، صص 99 -87.
  10. - یاقوتی، منصور. (1391)، برزو نامه شاهنامۀ کردی، تهران: ققنوس.