تحریف تاریخ اشکانیان در روایت ملی- حماسی و علل آن

با آن‌که سلسله­ی اشکانی، طولانی‌ترین دوره­ی حکومتی در تاریخ ایران را دارند، در روایت ملی- حماسی ایرانی که در منابع اسلامی مندرج است، تاریخ این سلسله با اختصار زیادی آمده است. چنان که در بیشتر موارد، جز ذکر نام شاهان و اشاره به عدد سال‌های حکومت‌شان، چیز دیگری درباره­ی آنها ندارد. این اختصار تا آن حدّ است که مدت زمان حکومت اشکانیان، به نصف زمان واقعی تقلیل یافته است. این قضیه تاکنون، فکر محققان بسیاری را به خود مشغول داشته و درباره علت این اختصار‌گویی نظراتی ابراز شده که فصل مشترک همه­ی آنها، انتساب این امر به سیاست تعمدی ساسانیان است، ولی در خصوص علّت اتّخاذ این سیاست از سوی ساسانیان، تاکنون تعمق زیادی به عمل نیامده است. این مقاله درصدد است تا با روش تحقیق تاریخی و از طریق به پرسش کشیدن داده‌های موجود، چگونگی و علل این قضیه را مورد بررسی قرار دهد. این مقاله نشان می‌دهد که برخلاف مشهور، این تحریف نه معلول اعتقادات دینی و نه به دست موبدان، بلکه به دست اشراف دربار ساسانی و برای رفع مشکلات سیاسی- اجتماعی که دربار ساسانی و اشراف ایرانی، به صورت همزمان به آن گرفتار بودند، انجام شده است.